Journalist ben je 24/7. Zeven dagen per week. Of in ons geval nu pas vijf. De afgelopen dagen voelen echter als weken. ’s Nachts aankomen in Tel Aviv, dezelfde nacht doorrijden naar Jeruzalem en amper vijf uur later de oude stad verkennen. Mijn ogen trekken het maar net. ’s Middags vallen diezelfde ogen, vermoeid, op het programma van onze gids Meta Floor tot en met 19 januari. Weg is de vermoeidheid. Wat gaan we veel zien en doen!

Nu, vlak voor onze laatste nacht in Jeruzalem, ben ik weer moe. Verbaasd, geschokt, aangedaan, verrast maar vooral vermoeid. Afspraken met een VN-afgevaardigde, de partijvoorzitter van de Palestinian National Initiative (PNI), een gemeenteraadslid van Bethlehem, de oprichter van Breaking the Silence hakken er in. En dan heb ik het nog niet over de bezoeken aan Bethlehem, Ramallah, Jeruzalem en Nablus.

Stedentripjes.

De muur in Bethlehem

 Toch wat minder luchtig als je nagaat dat deze steden deels in de staat Israël liggen en/of in de Westbank. Onherroepelijk word je geconfronteerd met de scheiding tussen Israeliërs en Palestijnen. Soms wel heel letterlijk door een betonnen blokkade.

De muur.

De negen meter hoge muur. De muur waar een dag vóór ons bezoek aan vluchtelingenkamp Aida nog geschoten is vanuit een toren. Op kinderen. Door Israëlische soldaten. Het geeft de wandeling in Bethlehem een extra dimensie. Een heftige dimensie.

Heftig. Dat is het woord.
Yad Vashem, het holocaustmuseum in Jeruzalem, doet daar nog een schepje bovenop door binnen twee uur even WWII door te nemen. Gruwelijk, die oorlog. Je vraagt je af waarom mensen wapens gebruiken om elkaar om zeep te helpen. Of waarom mensen uberhaüpt elkaar vermoorden.

Wapens. Net zulke apparaten als het lange gevaarte dat om de schouders hangt van de voorbijlopende kolonist. In het museum. Het maakt indruk. Een misselijke indruk. Indrukwekkend is ook de originele Schindler’s List. Hij hangt er. ‘Gelukkig’ geeft dit mij een goed gevoel. De film grijpt mij aan. Juist omdat het einde van Spielbergs meesterwerk laat zien dat de mens meer is dan een gewetenloos dier. ‘I could have got more’, zou Oscar Schindler gezegd hebben. ‘Had ik maar meer joden gered’.

De joden.

Klagen of bidden?

Het ziet letterlijk zwart van de orthodoxe joden. Pijpenkrullen, keppeltjes, zwarte hoeden en zwarte ‘overjassen’. They’ve got it all. Als christen vind ik het een rare gewaarwording. Al die tradities, rituelen en hun toewijding voor hun geloof. Ik kan mij er niet in vinden. Ik vraag me soms wel eens af of bijbelse figuren zich in hun graf zouden omdraaien als ze zien hoe het geloof hier wordt beleden.

Bijbelse figuren en hun graven. Jeruzalem zit er vol mee. Zowat iedere plek waar een kerk staat, is een heilige locatie. Zoals het graf van Simon bijvoorbeeld. Anno 2011 bidden er op die plek orthodoxe joden. Heen en weer buigend en met een luide stem lezen ze de Tenach op. Voor mij, Jeroen en Gie een cultuurshock. Drie toeristen alias Nederlanders met een journalistieke achtergrond, zijn de enige niet orthodoxe aanwezigen. Het bezoek duurde nog geen twee minuten. ‘Ik heb veel meegemaakt, maar dit….’, aldus Gie, die net terug is uit Irak.

Het geloof confronteert. Hun geloof. Of meer: de manier waarop ze geloven.

In Jeruzalem komen de drie grootsten tezamen. Het jodendom, christendom en de islam. En nee, niet alle joden en christenen zijn Israëlisch. Palestijnse christenen en Israëlische Arabieren lopen hier ook rond. Hoewel religie hier een grote rol speelt, is het voor mij niet de grootste aandachtstrekker.

Na deze vijf dagen vraag ik mij iets af. Als mens. Niet als christen en eigenlijk ook niet als journalist. Hoe kan dit? En waarom? Ik word gedesillusioneerd achtergelaten in Jeruzalem.

 En dat in vijf dagen.

“En alleen de vogels vliegen van Oost- naar West-Berlijn
Worden niet teruggefloten, ook niet neergeschoten
Over de muur, over het ijzeren gordijn
Omdat ze soms in het westen, soms ook in het oosten willen zijn”

Dit is een liedje van Klein Orkest dat over Duitsland gaat ten tijden van de Berlijnse Muur. Mensen konden niet van oost naar west en omgekeerd. Twintig jaar later lijkt het nog te gebeuren, maar dan wel in Israël. Palestijnen uit de Westbank kunnen bijvoorbeeld niet naar familie die jarig is of gaat trouwen. Ze komen alleen de grens over met een permit. Deze krijgen ze echter zelden.

En als ze al naar Israël mogen, moeten ze door een checkpoint. Hier lijkt het alsof je een dier bent. Door een smalle gang met tralies, loop je naar de draaideur, die je vervolgens bij de controle brengt. Dat je een nederige koe lijkt, is niet onlogisch. Het checkpoint bij Bethlehem is gemaakt door een bedrijf dat gespecialiseerd is in het maken van stallen.

Bij de controlepost zit een wat norse soldaat. “Visa”, galmt door de luidsprekers van het hokje. De soldaat knikt wat gevoelloos en ik mag verder. Ik mag vrij simpel door omdat ik uit het buitenland kom, terwijl de Palestijnen dag in dag uit mogen hopen dat zij ooit die vrijheid krijgen.

Dag 5. Hoe langer je hier bent, hoe bozer je wordt. Waar je ook komt, de onderdrukking van de Palestijnse bevolking speelt steeds een hoofdrol. Overal checkpoints, de muur, settlements van kolonisten in Palestijnse dorpen… Het houdt niet op. Verbetering is ook nog niet te zien. Er worden niet meer dagelijks Palestijnen onterecht gedood, maar het wordt ze nog iedere dag vreselijk moeilijk gemaakt. Ze zitten opgesloten in het kleine stukje dat ‘Gaza’ heet en op een deel van de Westbank. Gaza is letterlijk een openlucht-gevangenis. Niemand mag eruit, niemand komt erin, op Israëlische soldaten na. De Westbank wordt met de dag kleiner voor de Palestijnen. Het lijkt nu al op een gatenkaas. Verbinding tussen de Palestijnse steden en dorpen is er al nauwelijks meer. Joden uit Hebron en Nablus kunnen al niet meer naar Jeruzalem. Hele families worden uit elkaar gerukt. Palestijnse huizen worden bezet door kolonisten. De Palestijnen belanden in tenten, die op hun beurt óók weer illegaal zijn. Uiteindelijk kunnen ze nergens meer heen en zullen naar omliggende landen moeten vluchten. Maar laat je zomaar je land, huis, familie, geboortestreek in de steek?

Vandaag bezochten we de politiek leider Mustafa Barghouti van de ‘Palestinian National Initiative’. Dat is nu de derde grootste partij in Palestina. Barghouti liet ons zijn partijfilm zien. De film duurde ruim een uur en liet niets dan ellende zien. Natuurlijk was het deels propaganda, maar foto’s liegen toch niet. Verbrande, verminkte, dode kinderen passeerden de revue. Hele vermoordde families, vernielde huizen, dorpen. Honden van de soldaten die een onschuldige Palestijnse vrouw aanvallen, soldaten die jonge Palestijnse jongen mishandelen, granaten, verboden wapens, gifgassen… Na de film keek iedereen beduusd voor zich uit. Gedesillusioneerd waren we al vanaf dag één in Israël, maar dit sloeg alsnog in als een bom.

En nu de dag verwerken. Ik hoop niet dat ik ga dromen over de dode baby zonder benen die ik zag in de film… Morgen vertrekken we voor een week naar Hebron. Daar hoop ik een deel van mijn verhalen te gaan schrijven.

Tot later!

Alladin Subeh

“Ik ben een Palestijn. Ik woon in een Palestijnse buitenwijk in Jeruzalem. Onze wijk is te herkennen aan de zwarte watertanks op de daken. We hebben namelijk geen stromend water, in tegenstelling tot de onze overburen in het Joodse gedeelte van onze wijk. Bij onze overburen is het schoon en de wegen zijn breed. Wij hebben ook wegen, maar geen stoep. In de Joodse wijk hebben ze een riolering. Wij hebben een sceptische tank. Wij betalen net als iedereen belasting, maar stemmen mogen we niet. Ik ben een Palestijn.”

Onze eerste post vanuit Jeruzalem… Donderdag 13 januari zijn we om 20.30 uur vanaf Schiphol vertrokken naar Israël. We vlogen via Budapest, in Hongarije. Budapest ligt dus niet in Bulgarije, wat ik iedereen vertelde.

De vluchten verliepen vlekkeloos. Beetje turbulentie, wat dramatiek van Aileen, die kampte met wat vliegangst. Maar over het algemeen ging het allemaal goed. Bij de Israëlische douane was dat wel anders. We wisten van te voren dat de controle strenger is dan in andere landen. We hadden dan ook een verhaal bedacht, voor als de douane vragen zou gaan stellen. We waren studenten Journalistiek die een studiereis door Israël zouden maken. Eén voor één druppelden we de douane door, behalve Yaël en Melanie. Yaël kreeg namelijk een kruisverhoor en de douanier vertrouwde het niet. Gevolg: een uur wachten, Gie (de docent) die bewijzen moest leveren voor onze reis en bedoelingen, en de rest die een tikje nerveus bij de koffers stond te wachten. Maar na een uur was de groep weer herenigd.

Om half zeven ‘s ochtends konden we dan eindelijk naar bed. De kamers in het Petra Hostel in Jeruzalem zijn niet echt wat je zegt ‘mooi’. De kamer van Marina en mij is mintgroen, althans, dat is de bedoeling. Boven ons (tweepersoons)bed bladdert de verf er vol overgave vanaf. De verfstukken lagen dan ook overal. Op het kussen, op het bed, op de grond. Niet echt heel gezond. Verder heeft de kamer een nogal erg instabiele plastic kast, een badkamer inclusief toilet (geen ophanghaakjes), en een airconditioning ZONDER afstandsbediening. Het was stervenskoud in de kamer en het enige dat op het bed lag, was een dun lakentje en twee stoffige oude dekentjes. Geloof me, ik heb het in geen jaren zó godsschuwelijk koud gehad. Heb de luttele uurtjes die we konden slapen, dan ook geen oog dichtgedaan. ‘s Morgens kregen we van de receptie een afstandsbediening om de airco op de verwarmstand te kunnen zetten. Fijn dat ze daar pas mee komen nadat je zo verkleumd bent. Hopelijk hebben we vannacht een warmere nacht.

Vandaag zijn we om 12 uur (na in principe 4 uur slaap te hebben gehad) gaan ontbijten in een tentje van Christelijke Palestijnen. Daarna zijn we via de bazaar – ‘Where did you find your eyes – You have beautiful eyes – Do you want a rich husband? – Nice blue eyes’ – naar de klaagmuur gelopen. De klaagmuur was veel kleiner dan ik had gedacht. Aan de ene kant staan de mannen (in veruit het grootste gedeelte) en aan de andere kant de vrouwen. De vrouwen leken een stuk vromer, want die waren met veel meer. Hoe dichter je bij de muur komt, hoe meer je ziet hoe sommige mensen helemaal ‘loco’ werden van de muur. Sommigen huilden, sommigen stonden hardop te bidden. Maar het maakte in ieder geval een hoop emoties los..

Na de klaagmuur hebben we ‘de lijdensweg van Jezus’ meegelopen op de Via Dolorosa. Dat is de tocht die Jezus heeft gelopen met zijn kruis tot zijn kruiziging. Zo bizar dat je in een stad zit waar je orthodoxe joden, Palestijnse moslims EN Palestijnse, Armeense en Griekse christenen hebt. Al die religies leven hier in één stad. Jeruzalem. Over het algemeen zie je hier trouwens vooral orthodoxe joden rondlopen. Mannen met zwarte lange jassen, keppeltje, daar bovenop een hoed, twee pijpenkrullen aan de zijkant van hun hoofd en vaak brildragend. Ze lijken altijd haastig. Ze lopen stoicijns over de bazaar, niet uitkijkend voor andere mensen, terwijl de Palestijnen heel relaxt rondlopen en je vaak vriendelijk begroeten of naar je glimlachen. Een vreemd contrast. De Via Dolorosa was voor mij vooral religieuze poespas. Een beetje in een stoet die route aflopen en op het laatst een kerk bezoeken. Overigens wel een indrukwekkende kerk. De plek waar Jezus ligt begraven, waar orthodoxe christenen parfum over uitgooien en die later weer opsnuiven. Heel vreemd. Overal kaarsen, schilderijen, beelden en vooral heel veel religieuze mensen.

Na de Via Dolorosa ontmoetten we onze gids Meta Floor, of Metafoor, zoals wij haar omgedoopt hebben. Ze is Nederlandse en werkt hier al tien jaar voor Kerk in Actie. Ze heeft ontzettend veel contacten hier en kan ons goed op weg helpen met onze verhalen. Na de ontmoeting zijn we uiteten gegaan in een Armeens restaurantje. Veel vlees, maar zeker niet vies!

En nu ligt iedereen hier voor pampes op de banken in de lobby. De enige plek waar we gratis wifi hebben in het hostel. Zometeen even douchen. (De douche is hier wel heeeeel erg heet! Da’s fijn!) En dan maar even blijslapen. Morgen vertrekken we om 8.45 ‘s ochtends alweer naar de Westelijke Jordaanoever! Yeah!

Tot zover,

Groeten uit Jeruzalem…